В Западно-Казахстанской области Центр русской культуры уже много лет остается важной площадкой для сохранения языка, традиций и культурного наследия - не только русского, но и многонационального. Руководитель общественного объединения Сергей Быков уверен: культура - это пространство диалога, взаимного обогащения и живой связи поколений. Основная миссия Центра - развитие русского языка и культуры, а также укрепление
Автор: Редакция Fresh City
Основная миссия Центра - развитие русского языка и культуры, а также укрепление мира и согласия между народами, проживающими в Казахстане. Через фестивали, праздники и образовательные проекты организация стремится органично вписать культурное наследие в современную общественную жизнь региона.
- Мы работаем не только для сохранения традиций, но и для их интеграции в современное общественное и культурное поле. Очень важно, чтобы культура не была чем-то застывшим, а жила и развивалась вместе с людьми, - отмечает Сергей Быков.
Одной из особенностей Центра является его открытость. Здесь нет строгой привязки к национальности - в деятельности участвуют представители самых разных этносов.
- Наше объединение не случайно называется Центром русской культуры. Русская культура - это многогранное явление. датчанин Владимир Даль, и художник-армянин Иван Айвазовский, это и поэты еврейского происхождения: Бродский, Пастернак, Мандельштам. Это культура, создаваемая на русском языке, но имеющая многонациональные корни, - подчеркивает руководитель.
Сегодня в составе Центра - школьники, студенты, преподаватели, активисты и волонтеры. Здесь соседствуют опыт и энергия: постоянные члены правления работают вместе с молодежью, которая, несмотря на занятость и изменившиеся интересы, все же находит время для участия в культурной жизни.
Ключевую роль в работе Центра играют традиционные мероприятия. Ежегодно отмечаются дни рождения, юбилеи писателей и поэтов, представителей русской литературы, День славянской культуры и письменности, Рождество, Пасха, различные фольклорные праздники - Масленица, день Ивана Купала, Спасы в августе. Особое место занимает 6 июня - день рождения Александра Пушкина.
- Уже почти десять лет мы проводим областной литературно-музыкальный фестиваль “Я ехал к вам”, посвященный Пушкину. В этом году хотим попробовать новый формат - пушкинский бал, - делится планами Сергей Быков.
Еще одним значимым событием остается фестиваль детских фольклорных коллективов имени Сергея Погодина - первого председателя Центра русской культуры, кандидата искусствоведения, почетного жителя города Уральска, которого не стало в 2021 году. Фестиваль, основанный им много лет назад, последние три года носит имя своего основателя.
Помимо праздников, Центр активно занимается просветительской деятельностью. Лекции по истории литературы, театра, книгоиздания, а также обсуждение переводов русской классики на казахский язык неизменно находят отклик у аудитории.
- Многие удивляются, когда узнают, что большая часть русской литературы переведена на казахский язык. После таких встреч мы получаем много благодарных откликов, - рассказывает Быков.
Центр тесно сотрудничает со школами и вузами Уральска, помогая расширять образовательный процесс и знакомить молодежь с культурным наследием.
При этом одной из главных задач остается вовлечение молодого поколения. По словам руководителя, сегодня это непросто: меняются интересы, ритм жизни становится быстрее. Однако современные форматы помогают найти подход.
- Сейчас этностиль снова в тренде. Молодежи интересны современные интерпретации фольклора - через музыку, дизайн, фестивали. Поэтому мы стараемся делать, например, этнодискотеки или мастер-классы, связанные с народным творчеством, - говорит он.
Несмотря на активную деятельность, Центр сталкивается с рядом трудностей. Главная из них - нехватка людей.
- Любое мероприятие - это огромный труд. Нужно все организовать, привезти, собрать, разобрать. Для этого нужны руки. Иногда не хватает даже элементарных вещей - транспорта или реквизита, - отмечает Быков.
Не менее актуальна и потребность в специалистах - от швей и художников до лекторов и организаторов. Здесь очень нужны люди, которые готовы не просто прийти как зрители, а включиться в процесс. Руководитель центра подчеркивает, что было бы хорошо иметь больше возможностей поддерживать таких участников хотя бы минимально - через гранты или дотации.
В планах Центра - новые проекты: фестиваль сказок, повторение успешного Спас-Феста, впервые и успешно прошедшего в августе прошло года, а также, возможно, проведение первого пушкинского бала. Однако, как отметил Сергей Быков, многое зависит от команды и ресурсов. Для него самого работа в Центре стала неожиданным, но важным этапом жизни.
- Я никогда не думал, что буду этим заниматься. Но это оказалось невероятно интересно: общение и знакомство с разными и интересными людьми, возможность самому узнать что-то новое, показать, насколько может быть интересна вообще народная культура, фольклор, причем не только русский. Мне вообще очень нравится показывать взаимосвязи фольклора: русского и казахского, русского и армянского, русского и корейского. Мы не всегда обращаем внимание насколько они переплетены между собой, и для меня все это стало таким открытием в свое время! - делится он.
Завершая разговор, руководитель обращается к жителям Уральска с простым, но искренним приглашением:
- Приходите на наши мероприятия - за настроением, за новыми знаниями, за вдохновением. И обязательно делитесь своими идеями. Мы всегда открыты к диалогу.
Көпұлтты диалогтағы орыс мәдениеті
Батыс Қазақстан облысында «Орыс мәдениеті орталығы» көп жылдар бойы орыс тілінің ғана емес, көпұлтты тілін, дәстүрі мен мәдени мұрасын сақтаудың маңызды алаңы болып қала берді. Қоғамдық бірлестіктің басшысы Сергей Быков: мәдениет – бұл диалог, өзара байыту және ұрпақтар арасындағы жанды байланыс кеңістігі екеніне сенімді. Орталықтың негізгі миссиясы – орыс тілі мен мәдениетін дамыту, сондай-ақ нығайту
Орталықтың негізгі миссиясы – орыс тілі мен мәдениетін дамыту, сондай-ақ Қазақстанда тұратын халықтар арасындағы бейбітшілік пен келісімді нығайту. Фестивальдар, мерекелер және білім беру жобалары арқылы ұйым мәдени мұраны аймақтың заманауи әлеуметтік өміріне органикалық түрде біріктіруге тырысады.
– Біз салт-дәстүрлерді сақтап қана қоймай, оларды заманауи әлеуметтік және мәдени салаға кіріктіру үшін жұмыс істейміз. Мәдениеттің қатып қалған нәрсе емес, адамдармен бірге өмір сүріп, дамитыны өте маңызды», - деп атап өтті Сергей Быков.
Орталықтың бір ерекшелігі – оның ашықтығы. Ұлтына қатаң байланыс жоқ - іс-шараларға алуан түрлі этностардың өкілдері қатысады.
– Біздің бірлестіктің орыс мәдениетінің орталығы деп аталуы бекер емес. Орыс мәдениеті көп қырлы құбылыс. дат Владимир Дал, армян суретшісі Иван Айвазовский де еврей текті ақындар: Бродский, Пастернак, Мандельштам. Бұл орыс тілінде жасалған, бірақ тамыры көп ұлтты мәдениет», - деп атап көрсетеді режиссер.
Бүгінде Орталықта мектеп оқушылары, студенттер, мұғалімдер, белсенділер мен еріктілер бар. Мұнда тәжірибе мен қуат қатар жүреді: тұрақты басқарма мүшелері өздерінің қарбалас өміріне және қызығушылықтарының өзгеруіне қарамастан, мәдени өмірге қатысуға әлі де уақыт табатын жастармен бірге жұмыс істейді.
Орталық жұмысында дәстүрлі іс-шаралар басты орын алады. Жыл сайын біз жазушылар мен ақындардың, орыс әдебиеті өкілдерінің туған күндерін, мерейтойларын, славян мәдениеті мен әдебиеті күнін, Рождествоны, Пасханы, әртүрлі халық мерекелерін - Масленица, Иван Купала күнін, тамызда спаларды атап өтеміз. 6 маусым - Александр Пушкиннің туған күні ерекше орын алады.
– Пушкинге арналған «Мен саған келе жатыр едім» облыстық әдеби-музыкалық фестивалін өткізіп келе жатқанымызға он жылға жуықтады. Биыл біз жаңа пішім – Пушкин балын сынап көргіміз келеді», - деп жоспарларымен бөлісті Сергей Быков.
Тағы бір айтулы оқиға – 2021 жылы дүниеден өткен Ресей мәдениеті орталығының тұңғыш төрағасы, өнертану ғылымының кандидаты, Орал қаласының құрметті тұрғыны Сергей Погодин атындағы балалар фольклорлық ұжымдарының фестивалі. Ол көп жылдар бұрын негізін қалаған фестиваль соңғы үш жылда оның негізін қалаушының есімімен аталып келеді.
Мереке күндерінен басқа, Орталық оқу іс-шараларына белсенді қатысады. Әдебиет, театр, кітап шығару тарихы бойынша лекциялар, сондай-ақ орыс классиктерінің қазақ тіліне аудармаларын талқылау аудиториядан үнемі лебіз табады.
– Көпшілік орыс әдебиетінің басым бөлігі қазақ тіліне аударылғанын білгенде таң қалады. Осындай кездесулерден кейін біз көптеген ризашылықпен жауаптар аламыз», - дейді Быков.
Орталық Орал қаласындағы мектептермен және жоғары оқу орындарымен тығыз байланыста жұмыс істеп, оқу үдерісін кеңейтуге, жастарды мәдени мұрамен таныстыруға атсалысуда.
Бұл ретте өскелең ұрпақты тарту басты міндеттердің бірі болып қала береді. Менеджердің айтуынша, бүгінде бұл оңай емес: қызығушылықтар өзгереді, өмір ырғағы жылдамырақ болады. Дегенмен, заманауи форматтар тәсілді табуға көмектеседі.
– Қазір этникалық стиль қайтадан трендке айналды. Жастар фольклордың заманауи интерпретациясы - музыка, дизайн, фестивальдер арқылы қызықтырады. Сондықтан біз, мысалы, этникалық дискотекаларды немесе халық шығармашылығына қатысты шеберлік сабақтарын өткізуге тырысамыз», - дейді ол.
Белсенді қызметіне қарамастан, Орталық бірқатар қиындықтарға кезігуде. Ең бастысы – адам тапшылығы.
– Кез келген шара – үлкен күш. Барлығын ұйымдастыру, әкелу, жинау, бөлшектеу керек. Бұл қолды қажет етеді. Кейде тіпті қарапайым нәрселер де жетіспейді - көлік немесе реквизиттер», - деп атап өтті Быков.
Тігіншілер мен суретшілерден бастап лекторлар мен ұйымдастырушыларға дейін мамандарға деген қажеттілік кем емес. Бізге мұнда көрермен ретінде келуге емес, процеске қатысуға дайын адамдар өте қажет. Орталық басшысы мұндай қатысушыларды ең аз болса да – гранттар немесе субсидиялар арқылы қолдауға мүмкіндіктер көп болса жақсы болар еді деп атап көрсетеді.
Орталықтың жоспарларына жаңа жобалар кіреді: ертегілер фестивалі, өткен жылдың тамыз айында алғаш рет және сәтті өткен сәтті Spas-Fest-тің қайталануы, сондай-ақ, мүмкін, бірінші Пушкин балын өткізу. Алайда, Сергей Быков атап өткендей, көп нәрсе команда мен ресурстарға байланысты. Ол үшін Орталықта жұмыс істеу оның өміріндегі күтпеген, бірақ маңызды кезең болды.
- Мен бұлай істеймін деп ешқашан ойламадым. Бірақ бұл керемет қызықты болды: қарым-қатынас және әртүрлі және қызықты адамдармен кездесу, жаңа нәрсені үйрену мүмкіндігі, тек орыс тілі ғана емес, халық мәдениеті мен фольклоры қаншалықты қызықты екенін көрсету. Жалпы, мен фольклордың: орыс пен қазақ, орыс пен армян, орыс пен кәріс арасындағы байланыстарды көрсеткенді ұнатамын. Біз олардың бір-бірімен қаншалықты байланысты екеніне әрқашан назар аудармаймыз, мен үшін мұның бәрі сол кездегі жаңалық болды! - деп бөліседі.
Әңгімені қорытындылай келе, басшы оралдықтарға қарапайым, бірақ шынайы шақырумен:
- Біздің іс-шараларға келіңіз - көңіл-күй, жаңа білім, шабыт үшін. Және өз ойларыңызбен бөлісуді ұмытпаңыз. Біз диалогқа әрқашан ашықпыз.
